Kedilerde Egzama Neden Olur? - Belirtileri ve Tedavisi
Kedilerde egzama olarak bilinen dermatit, deride iltihaplanma ve tahriş oluşmasıdır. Yoğun kaşıntı, kızarıklık, kabuklanma, pullanma ve tüy dökülmesiyle kendini gösterir. Belirtiler birbirine benzediği için kedilerde deri hastalıkları yalnızca cildin görünümüne bakılarak ayırt edilemez. Egzama; alerjiler, parazitler, kimyasal temas, beslenme sorunları veya strese bağlı aşırı yalanma nedeniyle ortaya çıkabilir. Kesin tanı ve doğru tedavi için kedinin veteriner hekim tarafından muayene edilmesi gerekir.
Kedilerde Egzama Neden Olur?
Kedilerde egzama tek bir nedene bağlı değildir. Derideki iltihabın kaynağı alerji, parazit, enfeksiyon veya cilde temas eden tahriş edici bir madde olabilir. Bazı kedilerde birden fazla etken aynı anda rol oynayabilir.
Parazitler: Pireler, keneler ve akarlar ciltte kaşıntı, tahriş ve açık yaralara neden olabilir.
Çevresel alerjiler: Polen, ev tozu akarları ve küf gibi alerjenler deri reaksiyonlarını tetikleyebilir.
Gıda alerjisi: Mamadaki bazı proteinler baş, boyun ve kulak çevresinde yoğun kaşıntıyla kendini gösterebilir.
Mantar enfeksiyonları: Kedilerde mantar, tüy dökülmesi, pullanma ve çevresi belirgin kabuklu alanlarla kendini gösterebilir.
Bakteri ve mayalar: Tahriş olan deride çoğalarak kızarıklık, kötü koku ve akıntılı yaralara yol açabilir.
Kimyasal temas ve stres: Temizlik ürünleri, parfümlü kumlar veya strese bağlı aşırı yalanma cildin tahriş olmasına neden olabilir.
Cornell Feline Health Center, dermatoloji birimine getirilen kedilerde çevresel alerjenleri, gıda reaksiyonlarını ve böcek ısırıklarını öne çıkan deri hastalığı nedenleri arasında gösterir. Belirtiler birbirine benzediği için sorunun kaynağı yalnızca cildin görünümüne bakılarak belirlenmemelidir.
Kedilerde Egzama Belirtileri Nelerdir?
Kedilerde egzama, ciltteki değişimlerin yanı sıra kedinin davranışlarında da fark edilebilir. En sık görülen belirtiler şunlardır:
Kaşıntı: Kedinin aynı bölgeyi sık sık kaşıması, yalaması veya ısırması
Kızarıklık: Deride kızarıklık, hassasiyet veya şişlik görülmesi
Tüy kaybı: Kaşınan bölgelerde tüylerin seyrelmesi ya da dökülmesi
Kepeklenme: Ciltte kuruluk, pullanma ve küçük kabukların oluşması
Yaralar: Deride kanayan, akıntılı veya kötü kokulu yaraların belirmesi
Davranış değişikliği: Kedinin huzursuzlaşması ve dokunulduğunda tepki göstermesi
Kediniz cildini kanatacak kadar kaşınıyor, yaralar hızla yayılıyor veya akıntı görülüyorsa veteriner muayenesi geciktirilmemelidir.
Kedilerde Egzama Tedavisi
Kedilerde egzama tedavisi, soruna yol açan nedene göre belirlenir. Veteriner hekim gerekli görürse deri kazıntısı, sitoloji veya mantar testi ister. Dermatoloji muayenesi ve test sonuçları doğrultusunda parazit, mantar, bakteri ya da alerjiye yönelik ilaç ve bakım planı hazırlanır.
Parazitlerde antiparaziter, mantar enfeksiyonlarında antifungal ilaçlar kullanılabilir. Bakteriyel enfeksiyon tespit edilirse antibiyotik, yoğun kaşıntı varsa kaşıntıyı azaltan ilaçlar reçete edilebilir. Alerji şüphesinde mama içeriği ve kedinin temas ettiği çevresel maddeler incelenir. Elite Veteriner Kliniği’nde kedinizin deri sorunu muayene edilerek gerekli testler ve tedavi seçenekleri belirlenir.
Kedilerde Egzama Nasıl Geçer?
Kedilerde egzamanın geçmesi, altta yatan sorunun kontrol altına alınmasına bağlıdır. İyileşme sürecinde şu noktalara dikkat edilmelidir:
Reçete edilen ilaçların düzenli kullanılması
Pire ve akar uygulamalarının aksatılmaması
Kedinin yaralı bölgeyi yalamasının sınırlandırılması
Alerji şüphesinde mama ve çevresel etkenlerin incelenmesi
Tedavi sonrasında kontrol muayenesine gidilmesi
İyileşme süresi her kedide aynı değildir. Hastalığın nedeni, ciltteki hasarın yaygınlığı ve tedaviye verilen yanıt bu süreyi değiştirebilir.
Kedilerde Egzama İçin İlaç
Kedilerde egzama için tek bir ilaç bulunmaz. Kullanılacak ilaç, muayene ve test sonuçlarına göre seçilir:
Antiparaziter ilaçlar: Pire ve akarların tedavisinde
Antifungal ilaçlar: Mantar enfeksiyonlarında
Antibiyotikler: Bakteriyel enfeksiyon tespit edildiğinde
Kaşıntı ilaçları: Yoğun kaşıntı ve cilt iltihabında
Alerji ilaçları: Alerjik reaksiyonların kontrolünde
İnsanlar için üretilen egzama kremleri, antibiyotikli merhemler ve bitkisel yağlar veteriner hekim bilgisi dışında kullanılmamalıdır. Köpeklere yönelik bazı dış parazit ürünlerinde bulunan permetrin kediler için zehirlidir. İlaç türü, dozu ve kullanım süresi veteriner hekim tarafından belirlenmelidir.
Kedilerde Egzama Evde Tedavi: Neler Yapılmalı?
Evde uygulanacak bakım, veteriner tedavisinin yerine geçmez. Muayene öncesinde ve tedavi sürecinde şunlara dikkat edilebilir:
Veteriner hekim önermeden yaralara krem, kolonya, dezenfektan veya bitkisel yağ sürülmemesi
Veteriner hekim önermeden kedinin yıkanmaması
Yatak, battaniye ve sık kullanılan alanların temiz tutulması
Yeni kullanılan mama, kum ve temizlik ürünlerinin not edilmesi
Kedinin yaralı bölgeyi yalamasının ve ısırmasının sınırlandırılması
Reçete edilen ilaçların belirtilen şekilde kullanılması
Kanama, kötü kokulu akıntı, hızla yayılan yaralar, iştahsızlık veya halsizlik varsa veteriner kliniğine başvurulmalıdır.
Kedilerde Egzama Kremi İçeriği Nedir? Ne İşe Yarar?
Kedilerde egzama tedavisinde kullanılan kremlerin içeriği, cilt sorununa yol açan etkene göre belirlenir. Kaşıntı ve iltihabı azaltan, mantar veya bakterilere karşı etki gösteren bileşenler içerebilen bu kremler, kızarıklığın ve tahrişin hafiflemesine yardımcı olarak cildin iyileşmesini destekler. Ancak her ürün kediler için uygun olmadığından egzama kremi yalnızca veteriner hekim önerisiyle kullanılmalıdır.
Kedilerde Egzama Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kediden egzama bulaşır mı?
Egzama kediden insana bulaşmaz. Ancak egzama sanılan mantar enfeksiyonları ve bazı parazitler insanlara veya diğer hayvanlara geçebilir.
Kedilerde egzama ne kadar sürede geçer?
Kedilerde egzama belirtileri uygun tedaviyle 1-2 hafta içinde azalabilir. Mantar kaynaklı vakalarda tedavi en az 6 hafta, gıda alerjisi araştırmasında ise eliminasyon diyeti 8–10 hafta sürebilir. Kesin süre hastalığın nedenine göre değişir.
Kedilerde egzama tekrarlar mı?
Kedilerde egzama tekrarlayabilir. Özellikle alerji, pire veya cildi tahriş eden etkenlerle yeniden karşılaşıldığında belirtiler tekrar görülebilir.
Mama değişikliği egzamaya iyi gelir mi?
Mama değişikliği yalnızca sorun gıda alerjisinden kaynaklanıyorsa tedavinin bir parçası olabilir. Veteriner hekim önerisi olmadan sık sık mama değiştirilmemelidir.
Kedilerde egzama ne zaman acildir?
Her egzama vakası acil değildir. Ancak yüzde şişme, solunum güçlüğü, yoğun kanama, irinli akıntı, hızla yayılan yaralar, iştahsızlık veya belirgin halsizlik varsa acil veteriner desteği alınmalıdır.