Aşı Uygulamaları

Veteriner Aşı Uygulamaları

Veteriner aşı uygulamaları, kedi ve köpeklerin belirli bulaşıcı hastalıklara karşı bağışıklık kazanmasını sağlamak amacıyla veteriner hekim tarafından yapılan koruyucu sağlık uygulamalarıdır. Bu uygulamalar, evcil hayvanların enfeksiyonlara karşı güçlü bir savunma mekanizması geliştirmesini sağlarken, toplum sağlığını tehdit eden zoonoz (hayvandan insana geçen) hastalıkların yayılmasını da engeller. Düzenli bir aşı takvimi takip etmek, evcil hayvanların hem daha sağlıklı ve uzun bir ömür sürmesinin hem de yaşam kalitelerinin yüksek kalmasının en temel şartıdır.

Aşılar Kedi ve Köpekleri Hangi Hastalıklardan Korur?

Evcil hayvan aşıları, kedi ve köpekleri yüksek ölüm riski taşıyan, çok hızlı bulaşan ve kalıcı hasar bırakan bakteriyel ve viral enfeksiyonlardan korumaktadır.

Tabloda yer alan her aşının uygulama takvimi, doz sayısı ve tekrar periyotları birbirinden tamamen farklıdır. Aşı takvimleri, evcil hayvanınızın türüne, yaşına, ırkına, sağlık geçmişine ve yaşadığı bölgenin risk durumuna göre Elite Veteriner Kliniği tarafından kişiye özel olarak planlanmaktadır.

Aşı Takvimi Kedi ve Köpekler İçin Nasıl Oluşturulur?

Kedi ve Köpeklerde aşı takvimi, yaş, sağlık durumu ve yaşam koşulları değerlendirilerek veteriner hekim tarafından evcil hayvana özel planlanır. Her hayvanın bağışıklık sistemi ve maruz kaldığı hastalık riskleri farklıdır. Bu nedenle tek bir kalıp program yerine, tamamen hayvana özgü bir aşılama takvimi oluşturulur.

Kedi Aşı Takvimi

Kedi aşı takvimi oluşturulurken kedinin yavru veya yetişkin olması kadar evde yaşaması, dışarı çıkması ve diğer kedilerle temas etme ihtimali de değerlendirilir. Karma ve kuduz gibi temel aşıların yanında kedi lösemisi aşısına duyulan ihtiyaç, kedinin yaşı ve Feline Lösemi Virüsü ile karşılaşma riski göz önünde bulundurularak belirlenir.

• Yavru kediler: Temel aşıların bağışıklık oluşturabilmesi için belirli aralıklarla birden fazla doz uygulanabilir.

• Yetişkin kediler: Önceki aşı kayıtları incelenerek eksik dozlar tamamlanır ve tekrar uygulamalarının tarihleri planlanır.

Köpek Aşı Takvimi

Köpek aşı takvimi, temel aşıların devamlılığının sağlanması ve köpeğin yaşam tarzına bağlı ek hastalık risklerinin belirlenmesi üzerine oluşturulur. Köpeğin yaşı, geçmiş aşıları, dışarıda geçirdiği süre, diğer köpeklerle teması, seyahatleri, kene maruziyeti ve pansiyon veya eğitim merkezi kullanımı planlama sırasında dikkate alınır.

• Yetişkin köpeklerde aşı takvimi hazırlanırken daha önce uygulanan dozların tarihleri ve kullanılan aşıların koruyuculuk süreleri incelenir.

• Yavru Köpekler: Yavru köpek aşı takvimi, 6–8 haftalık dönemde başlatılır ve temel aşılar veteriner hekimin belirlediği aralıklarla tekrarlanarak bağışıklık süreci tamamlanır.

Kedi ve Köpeklerde Aşı Öncesi Muayene

Aşıların etkili ve güvenli olabilmesi için kedi ve köpeklerin genel sağlık durumunun uygun olması gereklidir. Ateş, enfeksiyon, bağışıklık sistemini etkileyen hastalıklar veya farklı sağlık problemleri bulunan hayvanlarda aşı uygulaması veteriner hekimin değerlendirmesi doğrultusunda ertelenebilir. Muayene sırasında parazit varlığına ilişkin bulgular da değerlendirilir. Gerekli görülmesi hâlinde halk arasında iç dış parazit aşısı olarak bilinen parazit uygulamaları planlanarak koruyucu sağlık programına dahil edilir.

Aşı öncesi muayene’de;

• Vücut ısısı (ateş) ölçülür.

• Kalp ve akciğer sesleri dinlenir.

• Göz, kulak, ağız ve diş sağlığı kontrol edilir.

• Deri ve tüy yapısı incelenir.

• Lenf düğümleri ve genel fiziksel bulgular değerlendirilir.

• Kilo ve vücut kondisyonu gözden geçirilir.ac

• Daha önce uygulanan aşılar ve sağlık geçmişi incelenir.

• Kontrollerden sonra herhangi bir bulgu saptanmadıysa aşı yapılmaktadır.

Kedi ve Köpeklerde Aşı Sonrası Belirtiler ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Aşı Sonrası Normal Belirtiler (İlk 24-48 Saat)

Aşı sonrası belirtiler hafif ve müdahale gerektirmeden kendiliğinden geçmektedir.

• Hafif halsizlik ve normalden daha fazla uyma isteği

• Hafif iştahsızlık veya mamaya karşı isteksizlik

• Aşı bölgesinde hassasiyet, hafif ağrı veya küçük, sert bir şişlik (bu şişlik birkaç hafta içinde yavaşça kaybolur)

• Vücut ısısında hafif artış (hafif ateş)

Veteriner Aşı Sonrası Veteriner Hekime Ne Zaman Danışmalısınız?

Aşı sonrasında yüzde şişme, solunum güçlüğü, vücutta kaşıntı, kızarıklık, bacaklarda tutmama gibi durumlarda acil bir şekilde veteriner hekime danışın.

• Yüz, göz, dudak veya boyun bölgesinde belirgin şişlik

• Solunum güçlüğü, sürekli hapşırma, hırıltılı nefes alma veya şiddetli öksürük

• Durmayan kusma veya şiddetli/kanlı ishal

• Vücutta yaygın kaşıntı, kızarıklık veya kurdeşen benzeri kabarcıklar

• Ani çöküş, bacaklarda tutmama, bayılma veya nöbet geçirme

• Diş etlerinin solgun veya morumsu bir renk alması

Kedi ve Köpeklere Aşılar İhmal Edilip Yaptırılmazsa Ne Olur?

Kedi ve köpeklerde aşı yaptırılmadığında ve ihmal edildiğinde ölümcül risk artar, dışarıdaki virüsleri evlere taşırsınız ve insan sağlığını da tehdit eden zoonoz bulaşıcı hastalık riski yükselir.

• Ölümcül Hastalıklar: Aşısız kedi ve köpeklerde distemper, parvovirüs ve panlökopeni gibi ciddi enfeksiyonların görülme riski artar.

• Evdeki Bulaşma Riski: Bazı hastalık etkenleri ayakkabı, kıyafet veya diğer hayvanlarla temas yoluyla eve taşınabilir.

• Zoonotik Hastalıklar: Kuduz gibi hayvanlardan insanlara geçebilen hastalıklara karşı düzenli aşılama, hem evcil hayvanları hem de toplum sağlığını korur.

• Uzun Süreli Sağlık Sorunları: Aşıların ihmal edilmesi, ağır enfeksiyonlara ve bazı organlarda kalıcı hasarlara yol açabilir.